გამორჩეული კინოტრილოგიები: ხარისხი, მრავალფეროვნება და ევოლუცია

ხარისხის თვალსაზრისით თანმიმდევრული ტრილოგია, ალბათ, ზედმეტია იმის თქმა, რომ შესანიშნავი მოვლენაა. ჰეი, ახლახან ვთქვით, მაგრამ მაინც. საკმარისია გადახედოთ ისეთ ნამუშევარს, როგორიცაა „ბეჭდების მბრძანებელი“, რათა დარწმუნდეთ, როგორ შეუძლია კარგად შესრულებულ ტრილოგიას უზომოდ დიდი კმაყოფილება მოგიტანოთ. თუმცა, თუ მას ერთ გიგანტურ ფილმად მივიჩნევთ, იმის გათვალისწინებით, თუ როგორ შეიქმნა ის, როგორც ერთი მასშტაბური პროექტი, მაშინ ასევე შეგვიძლია განვიხილოთ „სათამაშოების ისტორიის“ მსგავსი ტრილოგიები (კერძოდ, პირველი სამი ფილმი) და „მანამდე“ ფილმები, როგორც დიდებული ტრილოგიები, რომლებიც ინარჩუნებენ თანმიმდევრულ ხარისხსა და ტონალობას. ხაზგასასმელია, რომ არცერთი აღნიშნული ტრილოგია არ შეიცავს ფილმებს, რომლებიც თავის თავს იმეორებენ. საქმე ისაა, რომ შემდეგი ფილმების ნაკრებები განსაკუთრებით შორს მიდიან სამი ნაწილისგან შემდგარ ნამუშევრებში, რომლებიც ნამდვილად განსხვავდებიან ერთმანეთისგან. ეს ზოგჯერ ხარისხის თვალსაზრისით ხდება, მაგრამ უფრო ხშირად იმიტომ, რომ იცვლება მასშტაბი, ტონალობა ან ზოგჯერ ჟანრიც კი. ასევე, ზოგიერთი მათგანი უფრო თემატური ტრილოგიაა, ვიდრე პირდაპირი/ტრადიციული, მაგრამ ისინი მაინც გათვალისწინებულია. როგორც გაფრთხილება, რომელიც ალბათ უკეთესი იქნებოდა შესავალში აღნიშნულიყო: აქ წარმოდგენილი ზოგიერთი ტრილოგია უფრო ფართო ფრენჩაიზის ნაწილია და ისინი გამოყოფილია, როდესაც ეს ასეა. ავიღოთ, მაგალითად, ჯორჯ ა. რომეროს მიერ 1968-დან 1985 წლამდე გადაღებული სამი ფილმი „ცოცხალი მკვდრების“ სერიიდან, რომლებიც უდავოდ მისი საუკეთესო ზომბი ფილმებია (მან კიდევ სამი გადაიღო 21-ე საუკუნეში და, მათგან, „მკვდრების მიწა“ არც ისე ცუდი იყო). „ცოცხალი მკვდრების ღამე“ პირველია, ყველაზე მცირე მასშტაბის და, რა თქმა უნდა, ყველაზე მოძველებული, თუმცა მისი აღფრთოვანება მაინც ადვილია, რადგან მან ზომბი ფილმების მრავალი კონვენცია ჩამოაყალიბა. „მკვდრების განთიადი“ მასშტაბის თვალსაზრისით ფართოვდება და ტონალურად ოდნავ უფრო მსუბუქია, შემდეგ კი „მკვდრების დღე“ კვლავ ზღუდავს მასშტაბს თითქმის მთელი ხანგრძლივობის განმავლობაში, ამასთანავე, ყველაფერს განსაკუთრებულად მკაცრ, ინტენსიურ და უკომპრომისოდ სისხლიან იერს სძენს. „ელ მარიაჩი“ ცნობილია, როგორც სამოქმედო ფილმი, რომელიც თითქმის არანაირი ბიუჯეტით შეიქმნა, იმ დონემდე, რომ ბიუჯეტის ეს ნაკლებობა ალბათ ფარავს ფილმის დანარჩენ ნაწილს. მაგრამ „ელ მარიაჩის“ დანარჩენი ნაწილი სახალისო, დინამიური და ნამდვილად კრეატიულია, რის შემდეგაც მან ერთგვარი ტრილოგიის დასაბამი მისცა. 1995 წლის „დესპერადო“ ოდნავ უფრო ხელმისაწვდომი იყო და უფრო მაღალი საწარმოო ღირებულებები ჰქონდა, შემდეგ კი „ერთხელ მექსიკაში“... ჰმმ... „ერთხელ მექსიკაშია“. იცით, „ერთხელ მექსიკაში“ ძნელი ასახსნელია, გარდა იმისა, რომ ეს რობერტ როდრიგესის ყველა ფილმიდან ყველაზე „რობერტროდრიგესულია“, რომელიც თანაბრად წარმოაჩენს მის როგორც ძლიერ, ისე სუსტ მხარეებს. ეს არის ქაოტური და ზოგჯერ გასართობი არეულობა, რომელიც გამოირჩევა მექსიკის ტრილოგიის ორ უფრო პირდაპირ და თანმიმდევრულ ფილმთან შედარებით, შემდეგ კი ეს ორი ფილმიც საგრძნობლად განსხვავდება ერთმანეთისგან ბიუჯეტის თვალსაზრისით. ეს ცოტა რთულია, რადგან „ცოცხალი მკვდრების“ ფილმების მსგავსად, არ არსებობს სრულად დასრულებული „შეშლილი მაქსის“ ტრილოგია, რადგან ის ხუთი ფილმისგან შედგება (წერის მომენტში). მაგრამ პირველი სამი შედარებით ახლო დროში გამოვიდა (1979-დან 1985 წლამდე) და ეს არის სამი „შეშლილი მაქსის“ ფილმი, რომლებშიც მელ გიბსონი მონაწილეობს, ასე რომ, თუ გსურთ „ვარსკვლავური ომების“ ფრაზა ისესხოთ და თქვათ, რომ ისინი „ორიგინალურ ტრილოგიას“ ქმნიან, ეს სავსებით შესაძლებელია. სამიდან პირველი ნამდვილად არ არის სამოქმედო ფილმი და უფრო დისტოპიურია, ვიდრე პოსტ-აპოკალიფსური. მეორეში საზოგადოება დანგრეულია, რაც მას უფრო პოსტ-აპოკალიფსურ ფილმად აქცევს, და მასში ბევრად მეტი მოქმედება და მღელვარებაა. მესამე ასევე ზრდის მასშტაბს, თუმცა დიდად განსხვავდება დანარჩენი ორისგან, რადგან ის ბევრად ნაკლებად ძალადობრივი და უფრო მხიარულია, იმ დონემდე, რომ თითქმის ოჯახისთვის შესაფერისია (მინიმუმ PG-13 რეიტინგის მქონე, R-რეიტინგის მქონე პირველ ორ ფილმთან შედარებით). ამ ერთის ჩართვა ცოტა ზედმეტად ადვილია, მაგრამ „კორნეტოს ტრილოგია“ სამი ფილმისგან შედგება, ყველა მათგანი კომედიაა, რომლებიც სხვადასხვა ჟანრს ეხებიან, გარკვეულწილად ახდენენ ამ ჟანრის/ჟანრების პაროდირებას, ამავდროულად, ზოგიერთ ტროპს/კონვენციას პირდაპირ იყენებენ. გარდა იმისა, რომ ყველა მათგანი სახალისოა, სამივე ფილმის რეჟისორია ედგარ რაიტი, და ყველა მათგანში მთავარ როლებს საიმონ პეგი და ნიკ ფროსტი ასრულებენ (ასევე არიან სხვა მსახიობებიც, რომლებიც ერთზე მეტ ფილმში ჩნდებიან). მაგრამ ისინი განსხვავებული პერსონაჟები არიან სამივე ფილმში, და თქვენ გაქვთ ზომბი ფილმი („შონ მკვდრებისგან“), მეგობარი პოლიციელების ფილმი („ცხელი ფაზი“), და სამეცნიერო ფანტასტიკა/სხეულის გამტაცებლის ტიპის ფილმი („სამყაროს დასასრული“). ასე რომ, შესაძლოა, ეს მსგავსი და განსხვავებული რაღაცეების სასიამოვნო ნაზავია, მაგრამ „კორნეტოს ტრილოგიის“ ფილმები აქ ჩართვის ღირსია, ჟანრების ველური მრავალფეროვნების გამო, რომლებიც სამ ფილმშია განხილული. ძნელია იმის თქმა, რა ვუწოდოთ „დანების გარეთ“ ტრილოგიას, რადგან პირველ ფილმს „დანები გარეთ“ ერქვა, მაგრამ შემდეგ სხვა ფილმები არც ისე ხაზს უსვამენ „დანები გარეთ“ თავიანთ სათაურებში. მეორე ფილმს ზოგჯერ უწოდებენ „შუშის ხახვი: „დანების გარეთ“ საიდუმლო“, ხოლო მესამეს კიდევ უფრო იშვიათად „გაიღვიძე მკვდარო კაცო: „დანების გარეთ“ საიდუმლო“, ამიტომ ალბათ უკეთესია მათ „ბენუა ბლანის ფილმები“ ვუწოდოთ...