ჰორორი, რომელიც სულში გიძვრება: ემოციურად დამანგრეველი საშინელებათა ფილმები

დანიელა არის თავისუფალი მწერალი (ფრილანსერი), რომელსაც ორწლიანი გამოცდილება აქვს გასართობი ინდუსტრიის გაშუქებაში. ის არის Collider-ის ფრილანსერთა გუნდის უფროსი მწერალი და მისი ნამუშევრები გამოქვეყნებულია სხვა პლატფორმებზეც, მაგალითად, Elite Daily-ში. როდესაც არ წერს, ის ღრმად იკვლევს დამაფიქრებელ, ეგზისტენციალისტურ ფილმებსა და კლასიკურ ლიტერატურას. ჰორორი კინოს ერთ-ერთი ყველაზე მიმზიდველი და მრავალმხრივი ჟანრია, თუნდაც ის ხშირად უგულებელყოფილი ან შეუფასებელი იყოს. მაშინ როცა ზოგიერთი კინორეჟისორი სისხლიან სცენებსა და მოულოდნელ დაფრთხობებზე ამახვილებს ყურადღებას, სხვები ბევრად უფრო ფსიქოლოგიურად უდგებიან იმას, რის ჩვენებასაც გადაწყვეტენ და ისტორიებს, რომლებსაც ყვებიან, კანქვეშ აღწევენ და სისხლიან სანახაობას არასასიამოვნო განწყობას ამჯობინებენ. აღმოჩნდა, რომ ბევრი რეჟისორი არ კმაყოფილდება მხოლოდ მაყურებლის დაყვირებით; მათი მიზანია, დაგვტოვონ გატეხილი, რაც უფრო ხშირად ცხვირსახოცებისკენ გაწვდენას გვაიძულებს, ვიდრე თვალების დაფარვას. ჟანრის მიერ შემოთავაზებული ყველა ამაღელვებელი ისტორიის აღსანიშნავად, ჩვენ მიმოვიხილავთ რამდენიმე საშინელებათა ფილმს, რომლებიც უფრო სევდიანია, ვიდრე შემზარავი, და ვეცდებით გავარკვიოთ, რა აქცევს ამ ისტორიებს გულისთვის ისეთივე შემზარავს, როგორც წარმოსახვისთვის. „მოწამეთა“ (Martyrs) უშიშარი „ბოდი-ჰორორიდან“ დაწყებული, „იაკობის კიბეში“ (Jacob's Ladder) პოსტტრავმული სტრესული აშლილობის (PTSD) გამოკვლევით დასრულებული, ეს არის ყველაზე გულისმომკვლელი ჰორორ ფილმები, რომლებიც ამტკიცებენ, რომ ჟანრი შეიძლება იყოს ისეთივე დამანგრეველი, როგორც შემზარავი. მიუხედავად იმისა, რომ საკმაოდ ძალადობრივი სურათია, „მოწამეები“ ასევე გამოირჩევა თავისი უდავოდ პირქუში და გულისამაჩუყებელი ბუნებით. სიუჟეტი მოგვითხრობს ლუსიზე (მილენ ჟამპანოი), ახალგაზრდა ქალზე, რომელიც შურისძიებას ეძებს იმ ადამიანების წინააღმდეგ, ვინც ბავშვობაში აწამეს, მას უერთდება მისი მეგობარი ანა (მორჯანა ალაუი). ისინი აღმოაჩენენ ორგანიზაციას, რომელიც მსხვერპლებს სასტიკ წამებას უყენებს, რათა შექმნას „მოწამეები“, რომლებსაც შეუძლიათ მიღმური სამყაროს დანახვა. არ შევცდეთ — „მოწამეები“ უდავოდ შემზარავია. მხოლოდ მისი შემაშფოთებელი გამოსახულებები საკმარისია ერთი კვირის კოშმარების გამოსაწვევად. თუმცა, შეუძლებელია გულგრილი დარჩე არა მხოლოდ მისი დაუნდობელი სისასტიკის, არამედ სიუჟეტის გულისამაჩუყებელი ქვეტექსტების მიმართაც, ფსიქოლოგიურ ტანჯვაზე, ტრავმასა და სასოწარკვეთაზე ძლიერი აქცენტით. Eye For Film-თან ექსკლუზიური ინტერვიუს მიხედვით, რეჟისორმა პასკალ ლუჟიემ ფილმი თავისი ცხოვრების განსაკუთრებით მტკივნეულ პერიოდში შექმნა. შედეგი არის 2008 წლის „ბოდი-ჰორორი“, რომელიც არის დამსჯელი, ინტიმური და საბოლოოდ დაუვიწყარი. თავის არსში, „კერი“ ძირითადად ტრაგედიად ფუნქციონირებს, აქცენტს აკეთებს ექსტრემალურ ბულინგსა და იზოლაციაზე, რომელსაც განიცდის სისი სპეისეკის საკულტო პერსონაჟი — მორცხვი, გარიყული თინეიჯერი, რომელსაც თანატოლები ავიწროებენ და მისი რელიგიური ფანატიკოსი დედა (პაიპერ ლორი) აკონტროლებს. მას შემდეგ, რაც აღმოაჩენს, რომ ტელეკინეტიკური ძალები აქვს, კერი სასტიკი გამოსაშვები წვეულების ხუმრობით ზღვარს სცდება, რაც ძალადობრივ აგრესიაში გადაიზრდება. ამ ზებუნებრივმა ჰორორმა 1970-იანი წლების ერთ-ერთ ყველაზე საკულტო ფილმად დაიმკვიდრა თავი, სტილიზებული კინემატოგრაფიისა და რელიგიური შიშის ჟანრის განმსაზღვრელი ნაზავის წყალობით (აღარაფერს ვამბობთ ახლა უკვე ლეგენდარულ, სისხლით გაჟღენთილ გამოსაშვები წვეულების სცენაზე). მიუხედავად მთელი ამ სანახაობისა, სპეისეკის ტრაგიკული შესრულება, სავარაუდოდ, მის ყველაზე შემზარავ ელემენტად რჩება, რითაც ხელი შეუწყო იმის ჩამოყალიბებას, რაც ჰორორ კინოში „უკანასკნელი გოგონას“ არქეტიპი გახდებოდა. „კერიმ“ შეიძლება არ შეგვაშინოს გრაფიკული გამოსახულებებით ან მოულოდნელი შეშინებით, მაგრამ მისი ემოციურად დამანგრეველი მომენტები თინეიჯერულ იზოლაციას ღრმად შემაშფოთებელ რამედ აქცევს. მეთიუ ჰოლნესის ფსიქოლოგიური ჰორორის სრულმეტრაჟიანი დებიუტი ყურადღებას ამახვილებს სამარცხვინო ბავშვთა თოჯინების თეატრის მსახიობზე (შონ ჰარისი), რომელიც ბრუნდება ბავშვობის სახლში და იძულებულია დაუპირისპირდეს იქ განცდილ ტრავმას. სიუჟეტი ეფუძნება ჰოლნესის ამავე სახელწოდების მოთხრობას, რომელიც, თავის მხრივ, ნაწილობრივ ზიგმუნდ ფროიდის „უცნაურის“ თეორიებით არის შთაგონებული. „პოსუმი“ მოქმედებს როგორც შემაშფოთებელი, ატმოსფერული „ნელი წვა“ — პერსონაჟის შესწავლა, რომელიც თავად ტრავმას აქცევს სიუჟეტის მამოძრავებელ ძალად. მის ცენტრშია დაშლილი გონების სიმძიმე, რომელიც შემაშფოთებელი ინტიმურობით არის შესწავლილი. დიახ, ის უდავოდ შემზარავია; განსაკუთრებით შემაშფოთებელი ატმოსფეროა, რომელიც კანქვეშ გეპარება. მაგრამ ნამდვილი საშინელება მის გრეხილ ფსიქოლოგიაში მდგომარეობს. მაყურებლის უბრალო შეშინების ნაცვლად, „პოსუმი“ მაყურებელს ნელ-ნელა ძაბავს გონების დაშლის შემზარავი პორტრეტით. არი ასტერის ხალხური ჰორორი „შუა ზაფხული“ (Midsommar), რომელშიც ნიჭიერი ფლორენს პიუ მონაწილეობს, მოგვითხრობს წყვილზე, რომელიც ჩრდილოეთ ევროპაში მიემგზავრება შვედეთის სოფლური ქალაქის შუა ზაფხულის ფესტივალის მოსანახულებლად. ის, რაც იდილიური დასვენებით იწყება, სწრაფად გადაიზრდება სულ უფრო ძალადობრივ და უცნაურ შეჯიბრში, რომელსაც წარმართული კულტი ხელმძღვანელობს. ასტერის წინა სარეჟისორო ნამუშევრის, „მემკვიდრეობის“ (Hereditary) მსგავსად, „შუა ზაფხული“ მაქსიმალურად ემოციურად დატვირთულია — თუმცა, წმინდა ჰორორის თვალსაზრისით, ის ალბათ ოდნავ ნაკლებად ნერვებზე მომშლელი და მახრჩობელაა. იქ, სადაც „მემკვიდრეობა“ პირდაპირ ყელთან მიდის, „შუა ზაფხული“ თავის საშინელებას ნელ-ნელა აყვავებს, მწუხარებით, გულისწყვეტით და ტრავმით აჯერებს. თითქმის მთლიანად დღისით განვითარებული ასტერის ფილმი ჩრდილებს მზიან პეიზაჟებზე ცვლის, რის შედეგადაც მივიღებთ ფილმს, რომელიც ეთერულია თავისი სულისშემკვრელი ხალხური გამოსახულებებით და უცნაურად შემაშფოთებელი. თუმცა, თავის არსში, ეს არის ამაღელვებელი ამბავი იზოლაციის, ემოციური მანიპულაციისა და დანაკარგის შესახებ. „შეუშვი სწორი“ (Let the Right One In) არ არის თქვენი ჩვეულებრივი ვამპირული ისტორია, ის გვერდს უვლის ტრადიციულ ნარატივებს