დროა გადავხედოთ ჩვენი თაობის ერთ-ერთი უდიდესი რეჟისორის, კრისტოფერ ნოლანის შემოქმედებას. რამდენად დიდია ნოლანი დღეს? „ოდისეა“ წელს ყველაზე მოუთმენლად ნანატრი ფილმია, ამიტომ ეჭვი მეპარება, რომ რომელიმე სხვა ამჟამინდელი რეჟისორი მასზე დიდი იყოს. გაითვალისწინეთ: კრისტოფერ ნოლანის ფილმების ჩვენი რეიტინგი მხოლოდ ერთი ადამიანის აზრია და მისი შემოქმედება ხშირად იწვევს დაპირისპირებას. ყველას ჰყავს თავისი ფავორიტები (და ნაკლებად ფავორიტები), ამიტომ იმედი მაქვს, რომ ეს რეიტინგი დისკუსიას გააჩაღებს კომენტარებში. ამ სიაში არ შევიტანეთ ფილმი „ფოლოუინგი“ (Following), რადგან ის მხოლოდ 69 წუთია და მისი შედარება მის სხვა ნამუშევრებთან შეუძლებელია – თუმცა, ის საინტერესო შავ-თეთრი კურიოზია. ასევე, გაითვალისწინეთ, რომ ეს სია მის ყველა ფილმს ყველაზე უარესიდან საუკეთესოსკენ ალაგებს, ასე რომ, თუ თქვენს ფავორიტ ფილმს თავშივე ვერ დაინახავთ, ნუ შეგეშინდებათ! ჩემი აზრით, კრისტოფერ ნოლანს არასოდეს გადაუღია ცუდი ფილმი. ამიტომ, როდესაც ვამბობ, რომ რომელიმე მისი ფილმი „ყველაზე ცუდია“, ეს სულაც არ ნიშნავს, რომ ის რეალურად ცუდია. „ინსომნია“ (Insomnia) დაფუძნებულია შესანიშნავ ნორვეგიულ ფილმზე, სადაც მთავარ როლს სტელან სკარსგარდი ასრულებს, და ვფიქრობ, მისი შესრულება აქ ალ პაჩინოსას ოდნავ სჯობს. ამის მიუხედავად, რობინ უილიამსი ნამდვილად შემაშფოთებელ პერფორმანსს გვთავაზობს ფილმის ანტაგონისტის როლში, და მას ასევე უოლტერ პფისტერის (Wally Pfister) შესანიშნავი ოპერატორული ნამუშევარი აქვს. უბრალოდ – ამ სიაში მოცემულ სხვა ფილმებთან შედარებით – ის ყველაზე მეტად დავალებას ჰგავს. ნოლანის ერთ-ერთი ყველაზე ამბიციური ნამუშევარი, „ინტერსტელარი“ (Interstellar) ზოგჯერ ბრწყინვალეა, ზოგჯერ კი გამაღიზიანებლად კონვენციური. ჩემთვის ფილმი მშვენივრად მუშაობს, როცა ნოლანი ცდილობს შექმნას „2001: კოსმოსური ოდისეის“ საკუთარი ვარიაცია. მაგრამ არასოდეს მომწონდა გვერდითი სიუჟეტი, სადაც მეთ დეიმონი იზოლირებულად აღმოჩნდება და ანტაგონისტი ხდება. მსგავს ფილმს „ბოროტი გმირი“ არ სჭირდება. თუმცა, მეთიუ მაკკონაჰი შესანიშნავია მთავარ როლში, ხოლო ჰოიტე ვან ჰოიტემას (Hoyte van Hoytema) ოპერატორული ნამუშევარი აღმოჩენაა. თავდაპირველად, ფილმმა „მხოლოდ“ 197 მილიონი დოლარი გამოიმუშავა, რაც გარკვეულწილად იმედგამაცრუებელი იყო წინასწარი აჟიოტაჟის გათვალისწინებით, მაგრამ დრომ კეთილად მოექცა ამ ფილმს, მისი ხელახალი გამოსვლა უზარმაზარი ჰიტი გახდა. ეს ფილმი სრულიად გაუგებარი აღმომჩნდა კინოთეატრში ნახვისას, ძირითადად საშინელი ხმის მიქსის გამო. მთელი თავისი კარიერის განმავლობაში, ნოლანს ხშირად აკრიტიკებდნენ გაუგებარი დიალოგების გამო, და აქ მან გადაამეტა მიქსინგთან დაკავშირებით, რადგან მან ისედაც რთული სიუჟეტი კიდევ უფრო ბუნდოვანი გახადა. პირველად ნახვისას საკმაოდ გავბრაზდი, მაგრამ სახლში – სუბტიტრებით ყურებისას ფილმით მეტად ვისიამოვნე. ისევე როგორც მისი ყველა ფილმი, ესეც ვიზუალურად მომხიბვლელია, ხოლო ლუდვიგ გორანსონის (Ludwig Göransson) მუსიკა გამარჯვებულია. ნოლანი ყოველთვის იყო ჯეიმს ბონდის ფრენჩაიზით შთაგონებული, და მისი ორი გმირი ამ ფილმში, ჯონ დევიდ ვაშინგტონი (John David Washington) და რობერტ პატინსონი (Robert Pattinson), სავარაუდოდ, ყველაზე ახლოს არიან იმასთან, თუ როგორ მოეკიდებოდა ნოლანი ამ სერიას (თუმცა – ვინ იცის?). ასევე აღსანიშნავია, რომ ნოლანმა, ალბათ, გულთან ახლოს მიიტანა აუდიო კრიტიკა, რადგან „ოპენჰაიმერში“ (Oppenheimer) ყველა დიალოგი ნათელია, როგორც ზარი. ამ სიაში შემავალი სხვა ფილმების მსგავსად, ვვარაუდობ, რომ დრო კეთილად მოექცევა „ტენეტს“ (Tenet). ვისიამოვნე ნოლანის სადავო დასასრულით „ბნელი რაინდის“ ტრილოგიაში (Dark Knight trilogy), მაშინაც კი, თუ ის წინამორბედებთან შედარებით ფერმკრთალი იყო. ტომ ჰარდის (Tom Hardy) ბეინი (Bane) ცოტათი იმედგაცრუებაა, როგორც ბოროტმოქმედი, ყოველ შემთხვევაში, ჰით ლეჯერის (Heath Ledger) ჯოკერთან შედარებით, მაგრამ მაინც ვფიქრობ, რომ ის ფრენჩაიზის დამაკმაყოფილებელ დასასრულს წარმოადგენს, ბრიუს უეინი (Bruce Wayne) კი იმ პენსიაზე გადის, რომელსაც ენ ჰეთეუეის (Anne Hathaway) სელინა კაილთან (Selina Kyle) ერთად ატარებს. ეს ასევე პირველი ფილმია, სადაც ნოლანის ხმის მიქსები პრობლემური გახდა, და არასოდეს დამავიწყდება, რამდენად რთული იყო იმის გარკვევა, რას ამბობდა ბეინი პირველად, როდესაც ვნახე საწყისი სამოქმედო სცენა, რომელიც IMAX-ის ჩვენებებზე იყო მიბმული „შეუსრულებელი მისია – მოჩვენებითი პროტოკოლის“ (Mission Impossible – Ghost Protocol) ტიზერად. ვიცი, რომ ეს საკამათო ადგილი იქნება იმ ფილმისთვის, რომელმაც ნოლანი მსოფლიო რუკაზე დადო. სტრუქტურულად, ის ბრწყინვალეა; მე უბრალოდ პირადად არ ვფიქრობ, რომ ის მრავალჯერადი ნახვისას ისეთივე გამძლეა, როგორც ამ სიაში შემავალი სხვა ფილმები. თუმცა, ის მაინც საკმაოდ გაბედული კინემატოგრაფიაა, და ცხადია, რომ სწორედ ამან აქცია ის სუპერვარსკვლავ რეჟისორად. ეს ყოველთვის იყო ყველაზე დაუფასებელი ფილმი ნოლანის ფილმოგრაფიაში, რადგან Disney-ის Touchstone-მა ის არ წარმოადგინა, როგორც მოვლენა, როგორიც იქნებოდა, რამდენიმე წლის შემდეგ რომ გამოსულიყო. ჰიუ ჯეკმანი (Hugh Jackman) თავისი ცხოვრების საუკეთესო როლს ასრულებს, როგორც ორი დაპირისპირებული ილუზიონისტიდან ერთ-ერთი, რომლებსაც მეტოქეობა აქვთ ტელეპორტაციის ხრიკის გამო, რასაც ორივე მამაკაცისთვის დამანგრეველი მორალური შედეგები მოჰყვება. ეს ნოლანის ერთ-ერთი ისეთი ფილმია, რომელიც ყოველ ჯერზე უმჯობესდება, როცა მას უყურებ, კრისტიან ბეილის (Christian Bale) შესრულება კი ერთგვარი თავსატეხია, რომელიც მხოლოდ მეორე ნახვისას იწყებს აწყობას. ამ ფილმში ასევე არის ნოლანის ერთ-ერთი ჩემი საყვარელი ქასთინგი – დევიდ ბოუი (David Bowie) ტესლას (Tesla) როლში. ნოლანმა ამით დაიწყო სუპერგმირული საგის ხელახალი გამოგონება, და მახსოვს, როცა პირველად ვნახე, ვფიქრობდი, რომ მას უფრო მეტი საერთო ჰქონდა ეპიკურ სათავგადასავლო ფილმებთან, როგორიცაა „უკანასკნელი სამურაი“ (The Last Samurai) ან „გლადიატორი“ (Gladiator), ვიდრე სხვა ნებისმიერ ნანახთან. ჩემთვის ეს ღირდა, და კრისტიან ბეილი (Christian Bale) ქმნის საკულტო ფრთოსან ჯვაროსანს (და შესანიშნავ ბრიუს უეინს), ხოლო მაიკლ კეინი...