პაკ ჩან-უკის ოსკარის ფენომენი: რატომ რჩება ერთ-ერთი საუკეთესო რეჟისორი ჯილდოს გარეშე?

ბოლო ათწლეულის განმავლობაში, მაყურებელმა პაკ ჩან-უკის კარიერის პიკს შეესწრო. ეს ბევრს ნიშნავს „ოლდბოის“ (Oldboy) რეჟისორისგან, საკულტო კლასიკისგან, რომელმაც აშშ-ში ფართო აღიარება მოიპოვა. მას შემდეგ, პაკი მხოლოდ აუმჯობესებს თავის ოსტატობასა და ფორმალისტურ ინოვაციას, აერთიანებს მაღალტემპიან თრილერებს გულწრფელ პერსონაჟულ მელოდრამასთან, რომელიც ასევე ასახავს სამხრეთ კორეის საზოგადოებრივ სურათს. ფილმების „მოახლე“ (The Handmaiden) და „გადაწყვეტილება წასვლისთვის“ (Decision to Leave) დიდი წარმატების შემდეგ, პაკის უახლესი ფილმი, „სხვა გზა არ არის“ (No Other Choice), მისი მთელი კარიერის კულმინაციად, ისევე როგორც ოსკარებზე მის დიდხანს ნანატრ გარღვევად მოჩანდა. სამარცხვინოდ, პაკს კვლავ გვერდი აუარეს, მიუხედავად იმისა, რომ მისმა 2025 წლის სატირულმა თრილერმა არაჩვეულებრივი მოწონება დაიმსახურა და წარსული ოსკარის ნომინანტებთან არსებით ელემენტებს იზიარებდა. ყველა თანხმდება, რომ ის დღესდღეობით ერთ-ერთი საუკეთესო ცოცხალი რეჟისორია, მაშ, რაშია საქმე? ისე, შესაძლოა, პაკი უბრალოდ ზედმეტად გავლენიანი და თამამია ჯილდოს გადამცემი ორგანოსთვის. „სხვა გზა არ არის“, პაკის თავისებური ხედვა თანამედროვე ეკონომიკურ გაჭირვებასა და კორპორაციულ ხელში ჩაგდებაზე მსოფლიოში, შესაძლოა, საკუთარი დისტრიბუტორის წარმატების მსხვერპლი გახდა. რადგანაც Neon-ს უკვე ჰყავდა ორი „საუკეთესო ფილმის“ ნომინანტი „საიდუმლო აგენტი“ (The Secret Agent) და „სენტიმენტალური ღირებულება“ (Sentimental Value), ასევე „უბრალოდ შემთხვევა იყო“ (It Was Just an Accident) და „სირათი“ (Sirât) „საუკეთესო საერთაშორისო ფილმის“ კატეგორიაში, სტუდიას შეზღუდული რესურსები ჰქონდა, რომ მთელი ძალისხმევა „სხვა გზა არ არის“-სთვის დაეთმო. საბოლოოდ, Neon-ს ერთი ფილმი დააკლდა, რომ შესაბამის კატეგორიაში ყველა ადგილისთვის ებრძოლა. ასეთი ძლიერი და საყვარელი ფილმოგრაფიის მიუხედავად, რომელიც მოიცავს შურისძიების თრილერებს, როგორიცაა „ოლდბოი“ (Oldboy) და „ქალბატონი შურისძიება“ (Lady Vengeance), და ალფრედ ჰიჩკოკისადმი დახვეწილ ხარკს ფილმებში „მოახლე“ (The Handmaiden) და „გადაწყვეტილება წასვლისთვის“ (Decision to Leave), პაკ ჩან-უკმა ძლივს დატოვა კვალი ოსკარის ამომრჩეველთა გონებაში. წელს „საუკეთესო ფილმის“ კატეგორიაში ორი საერთაშორისო წარმომადგენლის არსებობით, ასევე წარსული წლების ძლიერი პრეტენდენტებით, როგორიცაა „ემილია პერესი“ (Emilia Pérez), „ინტერესის ზონა“ (The Zone of Interest) და „დაცემის ანატომია“ (Anatomy of a Fall), აკადემია ბევრად უფრო ღია და უცხოურ კინოს აღმნიშვნელია. რადგანაც „სხვა გზა არ არის“ პარალელებს ავლებს „პარაზიტთან“ (Parasite), პირველ და ერთადერთ საერთაშორისო ფილმთან, რომელმაც „საუკეთესო ფილმის“ ჯილდო მოიგო, პაკის შესვლა ამ კლუბში გარდაუვალი ჩანდა. თუკი რამე უყვართ ოსკარის ამომრჩევლებს, ეს არის ბნელი კომედიური სატირა კლასობრივ უთანასწორობაზე და „მდიდრების ჭამაზე“ („სევდის სამკუთხედიც“ (Triangle of Sadness) ამ ქვეჟანრს მიეკუთვნება). თავისი კარიერის დასაწყისში, პაკს თითქმის არ ჰქონია კამპანია გასამართი, არც საერთაშორისო კატეგორიაში. მისი ულტრაიისფერი, მაკაბრული და ნიჰილისტურ ზღვარზე მყოფი ადამიანური დეგრადაციის პორტრეტები, განსაკუთრებით „ოლდბოი“, არ ჰგავდა 2000-იან წლებში ოსკარებზე დომინანტ ფილმებს. როდესაც მისი გემოვნება უფრო მაღალი კლასის, ჰიჩკოკისეული თრილერებისკენ გადაიხარა რომანტიკასა და ობსესიაზე, ის განწირული ჩანდა აკადემიის მიერ მიღებისთვის, განსაკუთრებით ეპოქაში, რომელიც პრაქტიკულად აღმერთებს „თავბრუსხვევას“ (Vertigo), როგორც კინოს უმაღლეს მწვერვალს. პაკის მიმზიდველობა ჰოლივუდის სხვა საყვარელი რეჟისორების, მარტინ სკორსეზესა და კრისტოფერ ნოლანის მსგავსია – უაღრესად სტილისტი ავტორები, რომლებიც ქმნიან სახალისო გასართობს ინტელექტუალური ბირთვით. ყველა მოქმედ რეჟისორს შორის, პაკი, სავარაუდოდ, ყველაზე თანმიმდევრულად გამომგონებელია კამერის მიღმა, რომელიც რუტინულ ასპექტებს, როგორიცაა სუბტიტრები და სმარტფონის გამოყენება, სრულფასოვან ემოციურ და ნარატიულ მოწყობილობებად აქცევს. მიუხედავად მისი პოპულისტური შეხედულებებისა, რომლებიც მისი ჟანრული ფესვებიდან მომდინარეობს, პაკი უბრალოდ ცოტა ზედმეტად ცინიკურია საშუალო ოსკარის ამომრჩევლისთვის. რამდენადაც სახალისოც არ უნდა იყოს „სხვა გზა არ არის“, პაკი არასოდეს ერიდება მან-სუს (ლი ბიონ-ჰუნი) დასაქმების სასოწარკვეთილი მცდელობების სასტიკად ბნელ ბირთვს და არ არის ადგილი გამოსყიდვისთვის არცერთი მხარისთვის, განსაკუთრებით ხარბი ამერიკული კორპორაციებისთვის, რომლებიც პასუხისმგებელნი არიან პერსონაჟის ქაღალდის ქარხანაში მასობრივ გათავისუფლებებზე. ოსკარის ნომინაციებში წარმოდგენილი კლასობრივად შეგნებული და პოლიტიკურად დამუხტული ფილმების უმეტესობა დაფუძნებული და დიდებულია, მაგრამ „სხვა გზა არ არის“ ინარჩუნებს პაკის მიდრეკილებას გროტესკული ძალადობისა და გარყვნილებისკენ ჩვეულებრივ მოქალაქეებს შორის. პაკის ფილმები ძნელად თუ არის თავშეკავებული, მაგრამ ისინი მაინც გაუგებარ სიცარიელეში მოქმედებენ. ფუნდამენტურ დონეზე, მისი ფილმები ხშირად შეიცავს ვრცელ, სწრაფად განვითარებად სიუჟეტს, რომლის გაყოლაც რთულია, და რეჟისორი ამ უზარმაზარ ოკეანეში სამაშველო ჟილეტის გარეშე გისვრის. ის არც ისე დაინტერესებულია მაყურებლის გაოცებით თავისი მზაკვრული სცენარით ან მოციმციმე მონტაჟის ტექნიკით, როგორც სხვა საერთაშორისო რეჟისორები, რომლებიც ჰოლივუდის მეინსტრიმში მიიღეს, მაგალითად, ბონგ ჯუნ-ჰო, რომლის კლასობრივი სატირა თითქმის მეცნიერულად იყო შემუშავებული დასავლური მგრძნობელობის მოსაზიდად. „პარაზიტში“ (Parasite) აშკარაა, სად დევს ფილმის სიმპათიები, და „მიკი 17-მა“ (Mickey 17) დაამტკიცა, რომ ბონგს უყვარს ბოროტი, მდიდარი მაგნატის ფართო, ჰიპერბოლური პორტრეტი. „სხვა გზა არ არის“, მეორე მხრივ, ბუნდოვანს ხდის მორალურ საზღვრებს, აჩვენებს პატიოსან მშრომელ ოჯახებს, როგორც მატყუარებს და ტოქსიკური საზოგადოების კონტრიბუტორებს. პაკ ჩან-უკის უხეში უარყოფა აკადემიის მიერ მიუთითებს საერთაშორისო ფილმებისთვის დაწესებულ უსამართლო სტანდარტზე. იქ, სადაც ბონგის ტონალური ცვლილებები მკვეთრად გამოხატულია ფილმის მსვლელობისას, პაკი არასოდეს ავლებს ზღვარს შავ კომედიას, თრილერსა და პირქუშ მელოდრამას შორის.