„რელუთედი“: თამაში, რომელიც კოლონიური ძარცვის შედეგად გაფანტული აფრიკული საგანძურის დაბრუნებას ისახავს მიზნად

გსმენიათ ოდესმე ბენინის სპილოს ძვლის ნიღბების შესახებ? ეს არის ხელოვნების განსაცვიფრებელი ნიმუშები, რომლებიც, როგორც წესი, სპილოს ძვლისგანაა გამოკვეთილი რკინისა და სპილენძის ჩანართებით. ტრადიციულად, მათ თეძოზე ან კისერზე ეკეთათ. ნიღბები ასახავს იდიას, ბენინის იმპერიის პირველი იიობას (დედა დედოფალი) სახეს, რომელიც დღევანდელი ნიგერიის ტერიტორიაზე არსებობდა. მიიჩნევა, რომ ეს ნიღბები იდიას მრავალი პოლიტიკური და სამხედრო გამარჯვების აღსანიშნავად შეიქმნა, მათ შორის მისი წვლილი მის ვაჟის, ობა ესიგიეს, ბენინის ტახტზე ასვლაში მე-16 საუკუნეში, მისი ნახევარძმის გვერდის ავლით. როდესაც 1897 წლის თებერვალში ბრიტანელებმა ბენინის იმპერია გაძარცვეს, ამ ნიღბებიდან რამდენიმე დაიტაცეს და მსოფლიოს სხვადასხვა კუთხეში გაფანტეს. ორი თითქმის იდენტურ ნიღაბს ცალ-ცალკე ინახავენ მეტროპოლიტენის ხელოვნების მუზეუმში და ლონდონის ბრიტანულ მუზეუმში. ისტორიული გაკვეთილები, როგორიცაა ეს, უხვად არის წარმოდგენილი თამაშში „რელუთედი“ (Relooted), რომელიც იოჰანესბურგში დაფუძნებულმა სტუდია Nyamakop-მა შექმნა. ეს აფროფუტურისტული ძარცვის თამაში გვთავაზობს საინტერესო თავსატეხებს, დასამახსოვრებელ პერსონაჟებს და მკაფიო პასუხს იმის შესახებ, თუ როგორ უნდა დაიწყოს კოლონიზატორების საუკუნოვანი უსამართლობის გამოსწორება. ნომალი, აფრიკის ფრირანინგის ჩემპიონი, რომლის სიჩქარემ მას მეტსახელი „ელვა“ მოუტანა, ერთვება ბებიის, პროფესორ გრეისის, გეგმაში – დაიბრუნოს მოპარული აფრიკული არტეფაქტები კერძო კოლექციებიდან და აუქციონის სახლებიდან მთელი მსოფლიოს მასშტაბით, რათა დაუბრუნოს ისინი იმ ხალხს, ვისგანაც წაართვეს. რომელი ძარცვის ოპერაცია შეიძლება განხორციელდეს გუნდის გარეშე? ნომალისა და პროფესორ გრეისის გვერდით არიან ნომალის ძმა და ზეინკალი ტრევორი, გამომგონებელი ფრედი, პროფესორ გრეისის შეგირდი ეტიენი და მოგვიანებით შემოერთებული წევრები, როგორიცაა აკრობატი ნდედი, MMA-ს ყოფილი მებრძოლი ლუსო და მოზარდი ჰაკერი კრიპტიკი. მიუხედავად იმისა, რომ მთელი გუნდი თავიდანვე ხელმისაწვდომი არ არის, ეს არის ის ჯგუფი, რომელსაც მოთამაშეები გამოიყენებენ თავიანთი ძარცვის სერიისთვის. ეს ძარცვის ოპერაციები არსებითად სამი ფაზისგან შედგება. საწყისი ბრიფინგის შემდეგ, რომელიც არტეფაქტისა და ადგილმდებარეობის დეტალებს აწვდის, მოთამაშეები ფრედის რობოტი ნუნუს გამოყენებით ადგილს დაათვალიერებენ, რათა იპოვონ არტეფაქტები და უსაფრთხოების ხაფანგები. ამ ეტაპზე მოთამაშეები ასევე ანაწილებენ თითოეულ გუნდის წევრს საკუთარი შესაძლებლობების გამოსაყენებლად, მაგალითად, ტრევორის სეიფების გატეხვის უნარს ან კრიპტიკის რობოტებისა და უსაფრთხოების კამერების გატეხვის ნიჭს. შემდეგ, ნომალის როლში, მოთამაშეები გააღებენ კარებსა და ჟალუზებს, დაამტვრევენ ფანჯრებს, გაააქტიურებენ წნევის ფირფიტებს და გადაადგილებენ უამრავ მაგიდას – ეს ყველაფერი საუკეთესო გაქცევის მარშრუტის შესაქმნელად, ისეთის, რომელიც უზრუნველყოფს ყველა არტეფაქტის აღებას გასვლისას ისე, რომ ნომალი არ დაიჭირონ. დაბოლოს, როდესაც დრო მოვა სისწრაფისთვის, მოთამაშეები გამოიყენებენ ნომალის განსაკუთრებულ სისწრაფესა და პარკურის უნარებს გაქცევის მარშრუტის გასწვრივ და რეალურ დროში, ღილაკების საშუალებით, სიჩქარის გაძლიერებას, რათა დაამარცხონ უკუთვლა, რომელიც ციხეს გვპირდება, თუ ნომალი დროულად არ გააღწევს. ძარცვის ოპერაციები არ არის მხოლოდ თავსატეხები; ისინი ასევე ინფორმაციულია, მათ შორის მოიცავს აფრიკული დიასპორის ზოგიერთი უძველესი და ყველაზე მომხიბვლელი რეალური რელიკვიის ვირტუალურ გამოფენებს. გარდა იმ არტეფაქტებისა, რომლებიც მისიის სამიზნეებია, არსებობს სხვა რელიკვიებიც, რომელთა შესახებ გუნდს შეუძლია გაიგოს მაღლივ შენობებში, სასახლეებსა და მუზეუმებში, სადაც ისინი შედიან. ეს ბონუს რელიკვიები მოკლე ექსპრეს-კურსებით არის ახსნილი, რაც იგივეა, რაც ინფორმაცია, რომელსაც მნახველი ფიზიკურ მუზეუმებში დაფებზე ამოტვიფრული სახით ნახავს. ეს გადახვევები უცხოდ არ გამოიყურება, რადგან ისინი გაქცევამდე დათვალიერების პროცესშია ჩაქსოვილი, რაც ამ ნელ ტემპიან მომენტებს შესაძლებლობად იყენებს კიდევ უფრო მეტი ისტორიის გასაზიარებლად, რომელსაც იშვიათად იპოვით არჩევითი კურსის გარეთ. ისტორიული გაკვეთილების გარდა, „რელუთედს“ განსაკუთრებულს ხდის აფრიკული არტეფაქტების თავიანთი სახლებიდან გატანის უხერხული ამბების დაუნდობელი გადმოცემა. ყოველი ძარცვის წინ, პროფესორი გრეისი და ეტიენი გადმოგვცემენ არტეფაქტის ისტორიას, რომელიც არა მხოლოდ მის კულტურულ მნიშვნელობას ავლენს, არამედ ხშირად ძალადობრივ ქურდობასაც. ამბავი ამბის მიყოლებით ასახავს აფრიკული თემებისა და ცივილიზაციების ტრიუმფებსა და ტრაგედიებს, რომლებიც იმდენად ლამაზი, იმდენად მდიდარი და იმდენად მრავალფეროვანი იყო ცხოვრების სხვადასხვა ასპექტში, რომ დასავლურ ცივილიზაციებს არ შეეძლოთ თავი შეეკავებინათ ყველაფრის წართმევისგან სისხლიანი შეჭრების, კოლონიზაციისა და ომების დროს. კონტინენტის ყველა ნაწილიდან მოყოლილი ისტორიების უზარმაზარი მოცულობა ნამდვილი დასტურია აფრიკის მრავალფეროვნების, რაც არ აძლევს საშუალებას არცერთ მოთამაშეს, კონტინენტი ან მისი ხალხი მონოლითურ ერთეულად აღიქვას. არც ერთხელ არ არის გვერდის ავლილი ამ არტეფაქტების გადაადგილების ძალადობა, ისევე როგორც ნომალისა და მისი ოჯახის ღამის აქტივობების უკანონო ბუნება. ეს არის ჭკვიანური არჩევანი, რომელიც მათ მისიას სამართლიანობის მკაფიო საკითხად აქცევს – გამოწვევას ყველასთვის, ვისაც სჯერა, რომ ყველა კანონი, ის კანონები, რომლებიც ამ მოპარულ კულტურულ ნაწარმოებებს საშუალებას აძლევდნენ ყოფილიყვნენ განუსაზღვრელი ვადით „ნათხოვრები“ და დაფარული ყოფილიყვნენ რეპატრიაციის ჯგუფების მოსვლისას, მორალურია და უნდა დაემორჩილონ მათი ავტორების განზრახვისა და ქმედებების მიუხედავად. „აფრიკის მითვისების ასოციაციის“ (საუკეთესო იმ რამდენიმე სახელიდან, რაც ტრევორმა გუნდს შეარჩია) მისია მოთამაშეებს სთხოვს, დაფიქრდნენ, რა წარმოადგენს დანაშაულს, ისევე როგორც ვინ არიან ნამდვილი დამნაშავეები.