რობერტ დიუვალის ყველა როლსა და შესრულებას შორის, პირველი, რაც თავში გვახსენდება, მისი უბრალო ფიზიკური არსებობაა. შესაძლოა, ეს მომდინარეობს მისი პირველი ფილმიდან, „ნუ მოკლავ ჯაფარას“, რომელსაც ხშირად აჩვენებენ სკოლებში; ფილმი ნაწილობრივ დამოკიდებულია დიუვალის შემზარავ, მაგრამ უცნაურად ნაზ გამოჩენაზე საძინებლის კუთხეში, ბუ რედლის როლში. ის პერსონაჟია, რომელსაც დიუვალი თავისი მაღალი აღნაგობითა და გამხდარი სახით ფარულად მუქარის შემცველს ხდის, ამავე დროს კი თვალებში ბავშვურ შიშს გამოხატავს. ანალოგიურად, როგორც შემსრულებელი, დიუვალი იყო რაღაც ურყევი, მაგრამ ამავე დროს მზად ემოციების ასაფეთქებლად. ეს თითქმის ნამდვილად ჯორჯ ლუკასის გონებაში იყო, როდესაც მან თავისი ექსპერიმენტული სტუდენტური ფილმი პირველ სრულმეტრაჟიან ფილმად, THX 1138-ად, გადააქცია. დისტოპიურ მომავალში, სადაც ადამიანებს ვინაობა ჩამორთმეული აქვთ, მთლიანად დათრგუნული სექსუალობა აქვთ და იძულებულნი არიან მოიხმარონ ნარკოტიკები და მედია, რათა დამორჩილებულნი დარჩნენ, სიცოცხლის ნაპერწკალი, რომლის გაბრწყინებაც დიუვალს შეუძლია თავისი სრულიად ქვისებრი სახით, ფილმის ნარატივისთვის არსებითი ხდება. ჯერ კიდევ სანამ დიუვალის ტიტულოვანი პერსონაჟი THX 1138 შეწყვეტს ნარკოტიკების მიღებას და კაცობრიობის დაბრუნებას დაიწყებს, ჩვენ მაინც ვხედავთ სულის რაღაც მსგავსებას, რომელიც მის თვალებს მიღმა იმალება და ელოდება გამოსვლას. THX 1138-მა დიუვალი მისი ხელმოწერის სტილის – კონკრეტული და თავშეკავებული – ყველაზე შორეულ ზღვრამდე მიიყვანა, მაგრამ ეს მხოლოდ პატარა ეპიზოდი იყო იმასთან შედარებით, რაც მომდევნო წელს მოხდებოდა. 1972 წლის მსოფლიოს უდიდესმა ფილმმა („ნათლია“, რომელიც მცირე ხნით ყველა დროის ყველაზე შემოსავლიანი ფილმი იყო) მისი მთავარი ანსამბლი ახალი ჰოლივუდის წინა პლანზე წამოწია. როგორც ოჯახის ადვოკატი, რომლის პოზიცია არამყარია მხოლოდ იმიტომ, რომ ის ოჯახის ნაშვილები წევრია, დიუვალი ტომ ჰეიგენს წარმოსახავს გათვლილი ქცევით, რომელიც ყოველთვის მზად არის დაიმსხვრას, როდესაც კორლეონეს იმპერია ნგრევას იწყებს. დიუვალი განზრახული იყო ყოფილიყო ის ქვა, რომელზეც ისინი მიუთითებდნენ, როგორც მშვიდობის შემნარჩუნებელზე კრიზისის დროს — ის ზუსტად ის ადამიანია, ვისი ემოციური დანახვაც არ გინდათ. დიუვალის ჰეიგენი ჯეიმს კაანის ფეთქებადი სონის საპირისპიროდ მოქმედებს, რომლის მოკლე ფითილი ოჯახს შემდგომ უბედურებაში ახვევს. რეჟისორი ფრენსის ფორდ კოპოლა თავისი თაობის საუკეთესო იყო დიუვალისგან სრული დიაპაზონის ამოსაღებად. „ნათლიამდე“ სამი წლით ადრე, მან დიუვალი და კაანი საპირისპირო როლებში ათამაშა თავის პირველ სადებიუტო ფილმში, „წვიმის ხალხი“ (The Rain People). იმ ფილმში, კაანი ასრულებს ბუ რედლის მსგავსი „მკვლელის“ კილგანონის როლს (რომელიც ოჯახმა მიატოვა ფეხბურთთან დაკავშირებული თავის მძიმე ტრავმების გამო), ხოლო დიუვალი მოქმედებს როგორც თავდაჯერებული პოლიციელი გორდონი. ორივე პოულობს გზას გაქცეული დიასახლისის, ნატალის (შირლი ნაიტი), ცხოვრებაში, როდესაც ის აშშ-ში მოგზაურობს და ცდილობს საკუთარი თავი იპოვოს თავისი მახრჩობელა საშინაო ცხოვრების მიღმა. ნატალის ორივეს აღნაგობა მაშინვე ხიბლავს, თუმცა რაც უფრო მეტს იგებს მკვლელის შესახებ, მით უფრო დედობრივი ხდება მისი როლი ეროტიკულის ნაცვლად, და ის სულ ცდილობს დატოვოს იგი უფრო ლიბიდინური რაღაცის გამო. მოქნილი ველოსიპედის პოლიციელი უფრო მარტივი არჩევანია, მაგრამ დიუვალი თავის თავდაჯერებულობას ძალადობით ამყარებს, რომელიც ყოველთვის მზად არის ამოსასხმელად. სადაც კაანი „მკვლელს“ უდანაშაულობას ანიჭებს ფიზიკური ძალის წინააღმდეგ, დიუვალი თავდაჯერებულობას სოციოპათიის ერთგვარ ფორმად ასახავს. „მიყვარს დილით ნაპალმის სუნი“ კოპოლას „აპოკალიფსი ახლა“-დან, პრაქტიკულად სცდება დიუვალის მთელ კარიერას, რამდენადაც ის გაჯერებულია კულტურული მეტყველებით. ეს ფრაზა მილიტარიზმის სიგიჟის სინონიმად იქცა. დიუვალი გმირულად დგომიდან იწყებს, შემდეგ კი ჩაცუცქდება ჯგუფად შეკრებილ ჯარისკაცებს შორის, რათა წარმოთქვას ცნობილი ფრაზა, როგორც მასწავლებელი, რომელიც საბავშვო ბაღის ჯგუფს ესაუბრება. ისევე როგორც თავად მონოლოგის ტონი, დიუვალის პოზა განზრახ არ შეესაბამება მის გარშემო არსებულ ნგრევას, რაც ზრდის ომის შემზარავ აბსურდულობას. საბედნიეროდ, დიუვალის სიღრმეების ეს შეშლილი ვერსია მსახიობისთვის ტიპაჟად არ ქცეულა. დიუვალის კიდევ ერთი ადრეული გარღვევა იყო მისი ბოროტმოქმედი ჯონ უეინის წინააღმდეგ ფილმში „ხასიათის სიმტკიცე“ (True Grit), და ლეიტენანტ პოლკოვნიკ კილგორში „აპოკალიფსი ახლა“-დან ბევრ რამეს დაინახავთ ლაქი ნედ პეპერისგან. მაგრამ ისევე, როგორც „ხასიათის სიმტკიცემ“ ოსკარის მოგებით განამტკიცა ჯონ უეინის ტიპური ტიპაჟი — არა მისი ადრეული ფილმების მომხიბვლელი ყაჩაღი, არამედ მისი შემდგომი კარიერის მკაცრი, ძველმოდური და ოდნავ მოუქნელი კანონის დამცველი — ბრიუს ბერესფორდის „ნაზი წყალობა“ (Tender Mercies) იქნებოდა, რაც დიუვალს ოსკარის ჯილდოს და მისი კარიერის დანარჩენი ნაწილის ზოგად მიმართულებას მისცემდა. „ნაზი წყალობა“-ში დიუვალი ასრულებს დამწყვდეული, ალკოჰოლიკი ქანთრი მომღერლის მაკ სლეჯის როლს, რომელიც ფილმის დასაწყისში ტეხასის შუაგულში მდებარე მოტელში აღმოჩნდება. თითქმის დიალოგის გარეშე საწყისი სცენები აჩვენებს სლეჯის სირცხვილის მომგვრელ წარსულს, რომელიც გვერდზეა გადადებული მოტელში ხელოსნობით გადახდის მცდელობის სასარგებლოდ, რაც, რა თქმა უნდა, სიყვარულში გადაიზრდება ქვრივთან, რომელიც ამ ადგილს მართავს. სლეჯი მის შვილთან მიმართებაში მამობრივ როლს იღებს, რითაც წინ უსწრებს ყველა იმ მამასა და შემცვლელს, რომლებიც მას ათწლეულების განმავლობაში შეინარჩუნებდნენ, დაწყებული მისი მამობრივი როლებით „ჭექაქუხილის დღეებში“ (Days Of Thunder) ან „მეორადი ლომებში“ (Secondhand Lions) და დამთავრებული პირდაპირი მამებით ფილმებში „ნათესავი დანა“ (Sling Blade) ან მისი ბოლო ოსკარზე ნომინირებული როლით ფილმში „მოსამართლე“ (The Judge). მიუხედავად იმისა, რომ დიუვალის კარიერა ნაცნობ კალაპოტში ჩავარდა...