საშინელებათა ფილმები, რომლებიც შიშზე მეტად სევდას იწვევს

დანიელა არის თავისუფალი ჟურნალისტი, რომელსაც ორი წლის გამოცდილება აქვს გასართობი ინდუსტრიის გაშუქებაში. ის არის Collider-ის თავისუფალი გუნდის უფროსი ჟურნალისტი და მისი ნამუშევრები სხვა პლატფორმებზეც გამოქვეყნებულა, მაგალითად, Elite Daily-ში. როდესაც არ წერს, ის ღრმად ჩაყვინთავს დამაფიქრებელ, ეგზისტენციალისტურ ფილმებსა და კლასიკურ ლიტერატურაში. საშინელებათა ჟანრი კინემატოგრაფიის ერთ-ერთი ყველაზე მიმზიდველი და მრავალმხრივი ჟანრია, მაშინაც კი, თუ მას ხშირად აუფასურებენ ან არასაკმარისად აფასებენ. მიუხედავად იმისა, რომ ზოგიერთი რეჟისორი სისხლისღვრასა და მოულოდნელ დაძაბულ მომენტებს ანიჭებს უპირატესობას, სხვები ბევრად უფრო ფსიქოლოგიურ მიდგომას ირჩევენ იმის მიმართ, თუ რას აჩვენებენ და რა ისტორიებს ყვებიან, ისინი კანქვეშ აღწევენ და უსიამოვნო განცდებს სისხლიან სანახაობას ამჯობინებენ. ირკვევა, რომ ბევრი რეჟისორი არ კმაყოფილდება მხოლოდ მაყურებლის შეშინებით; მათი მიზანია, სრულად გაგვანადგურონ, რათა თვალების დახუჭვაზე მეტად ხელსახოცების ძებნა მოგვიწიოს. ამ ჟანრის მიერ შემოთავაზებული ყველა ამაღელვებელი ისტორიის აღსანიშნავად, ჩვენ განვიხილავთ რამდენიმე საშინელებათა ფილმს, რომლებიც შიშზე მეტად სევდიანია და ვეცდებით გავიგოთ, რა ხდის ამ ისტორიებს გულსა და წარმოსახვას ერთნაირად დაუვიწყარს. „მოწამეების“ (Martyrs) ურყევი „ბოდი ჰორორიდან“ დაწყებული, „იაკობის კიბეში“ (Jacob's Ladder) პოსტტრავმული სტრესული აშლილობის განხილვით დამთავრებული, ეს არის ერთ-ერთი ყველაზე გულისამაჩუყებელი საშინელებათა ფილმი, რომელიც ამტკიცებს, რომ ჟანრი შეიძლება იყოს ისეთივე დამანგრეველი, როგორც შემზარავი. მიუხედავად იმისა, რომ „მოწამეები“ საკმაოდ ძალადობრივი ფილმია, ის ასევე გამოირჩევა თავისი უდავოდ პირქუში და გულისამაჩუყებელი ბუნებით. სიუჟეტი მოგვითხრობს ლუსიზე (მილენ ჟამპანუა), ახალგაზრდა ქალზე, რომელიც შურისძიებას ცდილობს მათ წინააღმდეგ, ვინც ბავშვობაში აწამა. მას მეგობარი ანა (მორჟანა ალაუი) უერთდება. ორივე მათგანი აღმოაჩენს ორგანიზაციას, რომელიც მსხვერპლს სასტიკად აწამებს „მოწამეების“ შესაქმნელად, რომლებსაც შეუძლიათ შეხედონ სიკვდილის შემდგომ სიცოცხლეს. ნუ გაგვიგებთ არასწორად — „მოწამეები“ უდავოდ შემზარავია. მისი შემაშფოთებელი გამოსახულებები თავისთავად საკმარისია ერთი კვირის კოშმარებისთვის. თუმცა, შეუძლებელია გულგრილი დარჩე არა მხოლოდ მისი დაუნდობელი სისასტიკის, არამედ სიუჟეტის გულისამაჩუყებელი ქვეტექსტების მიმართ, სადაც ძლიერი აქცენტი კეთდება ფსიქოლოგიურ ტანჯვაზე, ტრავმასა და სასოწარკვეთაზე. „Eye For Film“-თან ექსკლუზიური ინტერვიუს თანახმად, რეჟისორმა პასკალ ლოჟიემ ფილმი თავისი ცხოვრების განსაკუთრებით მტკივნეულ პერიოდში შექმნა. შედეგად მივიღეთ 2008 წლის „ბოდი ჰორორი“, რომელიც სასტიკი, ინტიმური და საბოლოოდ დაუვიწყარია. თავის არსში, „კერი“ უპირველეს ყოვლისა, ტრაგედიად აღიქმება, რომელიც ფოკუსირებულია ექსტრემალურ ბულინგსა და იზოლაციაზე, რასაც განიცდის სისი სპეისეკის საკულტო პერსონაჟი — მორცხვი, გარიყული თინეიჯერი, რომელსაც თანატოლები ავიწროებენ და მისი რელიგიური ფანატიკოსი დედა (პაიპერ ლორი) აკონტროლებს. ტელეკინეტიკური ძალების აღმოჩენის შემდეგ, კერი სასტიკი გამოსაშვები საღამოს ხუმრობით უკიდურეს ზღვარზე მიდის, რაც ძალადობრივ გააფთრებას იწვევს. ეს ზებუნებრივი საშინელებათა ფილმი 1970-იანი წლების ერთ-ერთ ყველაზე საკულტო ფილმად იქცა, თავისი სტილიზებული გადაღების სტილისა და რელიგიური შიშის ჟანრის განმსაზღვრელი ნარევის წყალობით (აღარაფერს ვამბობთ ახლა უკვე ლეგენდარულ, სისხლით გაჟღენთილ გამოსაშვები საღამოს სცენაზე). მიუხედავად მთელი ამ სანახაობრიობისა, სპეისეკის ტრაგიკული შესრულება, ალბათ, მისი ყველაზე შემზარავი ელემენტია, რომელიც დაეხმარა „უკანასკნელი გოგონას“ არქეტიპის ჩამოყალიბებას საშინელებათა კინოში. „კერი“ შესაძლოა არ აშინებდეს გრაფიკული გამოსახულებებით ან მოულოდნელი ნახტომებით, მაგრამ მისი ემოციურად დამანგრეველი მომენტები თინეიჯერულ იზოლაციას ღრმად შემაშფოთებელ რამედ აქცევს. მეთიუ ჰოლნესის ფსიქოლოგიური საშინელებათა სრულმეტრაჟიანი დებიუტი ფოკუსირებულია ბავშვთა თოჯინების შემქმნელზე (შონ ჰარისი), რომელიც ბრუნდება მშობლიურ სახლში და იძულებულია შეხვდეს იქ მიღებულ ტრავმას. სიუჟეტი ჰოლნესის ამავე სახელწოდების მოკლე მოთხრობას ეფუძნება, რომელიც, თავის მხრივ, ნაწილობრივ ზიგმუნდ ფროიდის „უცნაურის“ თეორიებით არის შთაგონებული. „პოსუმი“ მოქმედებს როგორც შემაშფოთებელი, ატმოსფერული, ნელი განვითარების ფილმი — პერსონაჟის შესწავლა, რომელიც თავად ტრავმას აქცევს სიუჟეტის მამოძრავებელ ძალად. მის ცენტრშია გატეხილი გონების სიმძიმე, რომელიც შემაშფოთებელი ინტიმურობით არის გამოკვლეული. დიახ, ის უდავოდ შემზარავია; არის განსაკუთრებით შემაშფოთებელი ატმოსფერო, რომელიც კანში გიძვრება. მაგრამ ნამდვილი საშინელება მის გრეხილ ფსიქოლოგიაში მდგომარეობს. იმის ნაცვლად, რომ მაყურებელი უბრალოდ შეაშინოს, „პოსუმი“ ნელ-ნელა წურავს მას გონების დაშლის შემზარავი პორტრეტით. არი ასტერის ფოლკ-ჰორორი „შუა ზაფხულის ღამე“ (Midsommar), ფლორენს პიუს მონაწილეობით, მოგვითხრობს წყვილზე, რომელიც ჩრდილოეთ ევროპაში მიემგზავრება შვედეთის სოფლად მდებარე ქალაქის შუა ზაფხულის ფესტივალზე დასასწრებად. ის, რაც იდილიური დასვენებით იწყება, სწრაფად გადაიქცევა მზარდ ძალადობრივ და უცნაურ შეჯიბრად, რომელსაც წარმართული კულტი ხელმძღვანელობს. ასტერის წინა რეჟისორული ნამუშევრის, „მემკვიდრეობის“ (Hereditary) მსგავსად, „შუა ზაფხულის ღამე“ მაქსიმალურად ემოციურად დატვირთულია — თუმცა, წმინდა საშინელების თვალსაზრისით, ის, ალბათ, ოდნავ ნაკლებად დამღლელი და მახრჩობელაა. სადაც „მემკვიდრეობა“ პირდაპირ ყელთან მიდის, „შუა ზაფხულის ღამე“ თავის საშინელებას ნელ-ნელა აყვავებს, მას მწუხარებით, გულისტკენითა და ტრავმით აჯერებს. თითქმის მთლიანად დღისით გადაღებული ასტერის ფილმი ჩრდილებს მზიანი პეიზაჟებით ცვლის, რაც ქმნის ფილმს, რომელიც როგორც ეთერული, ისე უცნაურად შემაშფოთებელია თავისი სულისშემკვრელი ფოლკლორული გამოსახულებებით. თუმცა, მისი არსით, ეს არის ამაღელვებელი ისტორია იზოლაციაზე, ემოციურ მანიპულაციაზე (gaslighting) და დანაკარგზე. ეს არ არის თქვენი ჩვეულებრივი ვამპირული ზღაპარი, „შემოუშვი სწორი“ (Let the Right One In) გვერდს უვლის ჩვეულებრივ ნარატივებს